ชีทลายมือ การคำนวณทางเภสัชกรรม
Subject Notes · Pharmaceutical Calculations
สรุปสูตรคำนวณที่ออกสอบครบ 11 หัวข้อ: ความแรง การเจือจาง SG isotonic mEq/mOsm บัฟเฟอร์ ขนาดยาเด็ก CrCl อัตราการให้ยาทางหลอดเลือด PN และการปรุงยา ทุกหัวข้อมีตัวอย่างคิดเต็มบรรทัด จุดหลอก และข้อสอบท้ายหน้า ฉบับร่าง: รอเภสัชกรตรวจทาน
ยังไม่เปิดขาย เนื้อหาอยู่ระหว่างจัดทำและตรวจทานทางวิชาการ ตัวอย่างด้านล่างเป็นฉบับร่าง แจ้งความสนใจไว้ได้ เราจะส่งอีเมลบอกเมื่อพร้อมขาย
ซื้อแยกจากแพ็กเกจสมาชิก ไม่เปลี่ยนสิทธิ์สมาชิกเดิม
สารบัญ
- C-01ความแรงของยา: %, ratio, ppmฉบับร่าง
- C-02การเจือจาง stock และ alligationฉบับร่าง
- C-03ความถ่วงจำเพาะและความหนาแน่นฉบับร่าง
- C-04Isotonic: NaCl equivalentฉบับร่าง
- C-05Isotonic: freezing point, White–Vincent, Sprowlsฉบับร่าง
- C-06mEq, mmol, mOsmฉบับร่าง
- C-07บัฟเฟอร์ฉบับร่าง
- C-08ขนาดยาเด็ก BSA CrCl IBWฉบับร่าง
- C-09อัตราการให้ยาทางหลอดเลือดฉบับร่าง
- C-10อาหารทางหลอดเลือด (PN)ฉบับร่าง
- C-11คำนวณตอนปรุงยาฉบับร่าง
ตัวอย่างหน้าเนื้อหา
ฉบับร่าง ยังไม่ผ่านการตรวจทาน เนื้อหาอาจเปลี่ยนก่อนเปิดขาย
ชีทสรุปเตรียมสอบใบประกอบวิชาชีพเภสัชกรรม
การคำนวณ
ทางเภสัชกรรม
ทุกสูตรมีตัวอย่างคิดเต็มบรรทัด · หน่วยกำกับทุกขั้น · จุดหลอกที่ทำให้เสียคะแนนบ่อย
- C-01ความแรงของยา: %, ratio strength, ppm
- C-02การเจือจาง สารละลายตั้งต้น และ alligation
- C-03ความถ่วงจำเพาะและความหนาแน่น
- C-04Isotonic: วิธี NaCl equivalent
- C-05Isotonic: freezing point, White–Vincent, Sprowls
- C-06mEq, mmol และ mOsm
- C-07บัฟเฟอร์: Henderson–Hasselbalch และ buffer capacity
- C-08ขนาดยาเด็ก, BSA, CrCl และน้ำหนักตัวอุดมคติ
- C-09อัตราการให้ยาทางหลอดเลือด และ insulin
- C-10อาหารทางหลอดเลือด (PN) เบื้องต้น
- C-11การปรุงยา: ขยายตำรับ แคปซูล ยาเหน็บ หลอดหยด
เขียน หน่วย ทุกตัวเลข แล้วตัดหน่วยให้เหลือหน่วยที่โจทย์ถาม → ถ้าตัดไม่ลง แปลว่าสูตรผิด
mg ↔ g ↔ mcg พลาดกันที่ทศนิยม 3 ตำแหน่ง ตรวจทุกครั้งก่อนตอบ
Isotonic: วิธี NaCl equivalent (E)
ยาตาและยาฉีดควรมีแรงดันออสโมติกเท่าของเหลวในร่างกาย ≈ NaCl 0.9%
E คืออะไร[4]
E = จำนวนกรัม NaCl ที่ให้ผลทางออสโมติกเท่ากับตัวยา 1 g
เช่น E = 0.13 แปลว่ายา 1 g ออกฤทธิ์ออสโมติกเท่า NaCl 0.13 g
4 ขั้น
① NaCl ที่ต้องใช้ถ้าไม่มียา = 0.009 × ปริมาตร (mL)
② ตัวยา (g) = % × ปริมาตร ÷ 100
③ NaCl ที่ยาให้แล้ว = ตัวยา (g) × E
④ NaCl ที่ต้องเติม = ① − ③
ตัวอย่าง
Atropine sulfate 1% ยาหยอดตา 30 mL (E = 0.13)[4]
- 0.009 × 30 = 0.27 g
- 1 × 30 ÷ 100 = 0.3 g
- 0.3 × 0.13 = 0.039 g
- 0.27 − 0.039 = 0.231 g NaCl
ใช้สารอื่นแทน NaCl
เมื่อ NaCl เข้ากับตัวยาไม่ได้ เช่น ใช้ boric acid (E = 0.50 · บางตำรา 0.52)[4]
สารแทน (g) = NaCl ที่ต้องเติม ÷ E ของสารแทน
0.231 ÷ 0.50 = 0.462 g boric acid
ยาหลายตัวในตำรับเดียว
ทำขั้น ③ ของยาทุกตัว แล้ว รวมกัน ก่อนเอาไปลบในขั้น ④
ถ้า ③ มากกว่า ① ผลลัพธ์ติดลบ → ยา hypertonic อยู่แล้ว ไม่ต้องเติม NaCl และเติมไม่ได้
ใช้ค่าที่โจทย์ให้หรือจากตาราง E ในตำรามาตรฐาน ค่าเดียวกันของยาต่างเกลือ (HCl, sulfate) ไม่เท่ากัน
✎ ลองทำ
Pilocarpine HCl 2% ยาหยอดตา 15 mL (E = 0.24) ต้องเติม NaCl กี่กรัม
A. 0.063 g
B. 0.072 g
C. 0.135 g
D. 0.207 g
ตอบ A 0.135 − (0.3 × 0.24 = 0.072) = 0.063 g
เนื้อหาเขียนใหม่โดยทีม PharmRU และต้องผ่านการตรวจทานโดยเภสัชกรก่อนเปิดขาย